Monday, April 27, 2015

හොඳම ලෙඩාට තෑගි දීම......18+

හොඳම එවුන් තෝරන තරග වලදි උඩට එන්නෙ අපේ එවුන් කියන එක අමුතුවෙන් කියන්න දෙයක් නෙවේනෙ. බොහොම ලොල් සහගත මේවගේ තරග ගැන කතා බර ගානක් තියනව. මතක ඇතිනෙ අර මමියෙ වයස හරියටම කියපු පොලිස් රාලහාමිලාගෙ කතාව, එතකොට අර ඇමේසන් වනයට මුදාහැරපු හාව අල්ලපු අපේ පොලිස් රාලහාමි‍ලාගෙ කතාව එහෙම. ඇයි එතකොට හොඳම ගණිත ඥානය තියන පිස්ස තෝරපු කතාව දන්නවද? ඒ මෙහෙමයි.

ඔන්න පිස්සන් කොටුවෙ පිස්සො අතරින් හොඳටම ගණිත ඥානය තියන පිස්සව තෝරගෙන එයා නිදහස් කරන්න තරගයක් තිව්ව. [පිස්සුව කියන්නෙ මානසික රෝග වලට පොදුවේ කියන නම උනාට මේ "පිස්සු" සහ රෝගියා හඳුන්වන්න "පිස්සා" යනව වදන යොදාගැනීම එච්චර සුදුසු නෑ, නමුත් කතා රසය මරන්නත් බැරි නිසා ඒක පාවිච්චි කරනව] පොඩි ගානක් හදන්න කියලයි මේ තෝරාගැනීම කරන්නෙ.

ඔන්න පළමුවැන්න ආව. "එකයි එකයි කීයද" කියල ප්‍රශ්නෙ ඇහුව. පිස්සගෙ උත්තරේ උනේ "අම්ම" කියල. එයා හොඳම නෑ. දෙවනියත් ආව. ‍"දෙවරක් දෙක කීයද" කියන එකයි ප්‍රශ්නෙ. "හයදාහයි" කියල පිස්ස උත්තර දුන්න. එයා ටිකක් හොඳයි. අඩු තරමෙ ඉලක්කමක් කිව්වනෙ. තුන්වැන්නගෙන් ඇහුවෙ "පස් වරක් පහ කීයද?" කියල. "විසි පහයි" හරියටම උත්තරේ ලැබුන. කට්ටියටම සතුටුයි. උත්සවයක් එහෙම තියල රෝගියව නිදහස් කරන්න කලින්, මයික් එකට ගෙනල්ල ඇහුව ප්‍රශ්නයක්.

"කොහොමද හරියටම පස්වරක් පහ කීයද කියල කිව්වෙ?"

"අම්ම හයදාහෙන් බෙදල ගත්තෙ සර්" පිස්ස කිව්ව.

***********************************

ලෝකෙ කම්මැලිම සිද්ධිය තෝරන තරගෙත් ඔයවගේ. එ්කත් කියල ඉන්නංකො.
ඔන්න තරගෙට ආව එක එක රටවල් වලින්. ඇමරිකාවෙන් ආපු බුවා කිව්වෙ එක දිගට සතියක් කෑම බීම නොගෙන ඇඳට වෙලා හිටිය කියල කම්මැලිකමට. රුසියන්කාරය කිව්වෙ එක දිගට මාසයක් නිදාගත්ත කියල. ලංකාවෙ බුවා ආව.

"මම පැය තුනක් අඬ අඬ චිත්‍රපටියක් බැලුව" එයා කිව්ව. විනිශ්චය මණ්ඩලයට ටිකක් මදි වගේ.

"ඒක ඉතිං එච්චර කම්මැලි සිද්ධියක් නෙවේනෙ.... නැද්ද හොඳ කම්මැලි සිද්ධියක්?"

"නෑ නෑ ඉන්නකො කියනකං..... මම හෝල් එකට ගිහිල්ල වාඩි වුනේ පරම්පරා කූට්ටම උඩ..... ඔහේල දන්නව ඇතිනෙ මේක කොච්චර අමාරු කේස් එකක්ද කියල..... ආයෙ නැඟිටින්න කම්මැලිකමට අඬ අඬ පැය තුනම චිත්‍රපටිය බලලයි නැඟිට්ටෙ!" එයාට තෑග්ග දුන්නලු.

**********************************

තවත් තරගයක් තිබුන ලඟදි දවසක. ඇමරිකාවෙ තිබුනෙ. දුර පේන ලඟ නොපෙනෙන අය වෙනුවෙන් තමයි මේක පැවැත්වුවෙ. ඔන්න ඇමරිකන්කාරය ආව,

"මට හොඳට දු‍ර පේනව, හඳත් පේනව! හැබැයි අතේ තියන පත්තරේ කියවන්න බෑ. එච්චරට පේන්නෙ නෑ" එයා කිව්ව. ඊලඟට ආවෙ ඉංග්‍රීසි කාරයෙක්.

"මට අඟහරුත් පේනව.... හැබැයි අල්ලපු ගෙදර එකා ඇවිල්ල නෝනට %^#^% යනව කියල දන්නෙ යාළුවෙක් කිව්වමයි" එයාගෙ නොපෙනීම ඒ. ඊලඟට එකසැරේම දෙන්නෙක් ආව.

"අපි දෙන්නම එකවගේ.... එකම ලෙඩේ.... ඒ නිසා එකට තරග කරනව" සුදු පාට ඇඳුම් ඇඳගත්ත, කොට මහත ඒ දෙන්න කිව්ව.

"හරි කියන්න බලන්න"

"අපි දෙන්නට හොඳට දුර පේනව.... ඉර හඳ තරු ඕන එකක් පේනව.... ඒ විතරක් නෙවේ.....හැතැම්ම දාස් ගානක් දුර, ඇමරිකාවෙ රහස් කාමර වල අපේ රටට විරුද්ධව කරන කුමන්ත්‍රණත් පේනව...."

"නෑ!.... එතකොට ලඟ.....ඔයාලගෙ නෝනලාටත්?"

"නෑ නෑ මහත්තය..... අපේ අතේ තිබුන ජාතික කොඩිය විකෘති කරපු එකක් කියල අපිට පේන්නෙ නෑ නෙව!"

Tuesday, April 21, 2015

තල (නොස්ටැල්ජික් කතාවකි)

පහුගිය දවසක මිත්‍රයෙකුගෙන් ලැබුන තල ඇට ටිකක්. අවුරුද්දට තල කැරලි හදන්න කියලයි දුන්නෙ. තල හැදිල්ල ලේසියෙන් කරන්න පුළුවන් කාර්යක් නොවුන නිසා තාමත් තල ටික නං කුස්සියෙ. තල හැදිල්ල සෑහෙන්න අමාරු වැඩක් අද කාලෙ. මොකද දැං ඉන්න කාන්තා පක්ෂෙ අයට කුල්ලෙන් පොලන්න එහෙම බෑ නෙව. ඒ කතන්දර කොහොම උනත් තල හැදිල්ල ගැන ලියන්න හිතුව, මේව පසු කාලෙක කවුරුහරි කියවයිනෙ.

තල කියන්නෙත් කුරහං වගේ හේන්වල වගා කරන භෝගයක්. හේන් ගොවිතැන් ගැන කලකට ඉහත ලිව්ව මේ සටහන කියෙව්වෙ නැත්තං කියවන්න. මේ සටහන යන්නෙ එතන ඉඳල. හේන හදල තල වපුරන්නෙත් කුරක්කන් විදියට තමයි. නමුත් ඊට වැඩිය බීජ ප්‍රමාණයක් යොදන්න ඕන. ඒ කිව්වෙ ඝනත්වය කුරක්කන් වලට වඩා වැඩි වෙන්න ඕන.

තල කියන්නෙ ටිකක් විතර රළු භෝගයක්. කුරක්කන් පැලවෙන කාලෙට නං ඒ අතරෙ තියන වල්පැල උදුරා දමන්න ටිකක් විතර මහන්සි වෙන්න වෙනව. නමුත් තල පැල උස් මහත් වෙද්දි ඒ අතරෙ ඉන්න සමත් වල් පැලයක් නෑ. තල ගස් අතරෙ තියන උෂ්ණාධික ගතිය නිසා මෙහෙම වෙනව කියලයි පැරැන්නො කියන්නෙ. නියමිත විදියට වර්ෂාව ලැබුනොත් සාරවත් විදියේ පලදාවක් ගන්න පුළුවන්. සාමාන්‍යයෙන් තල ගහක් අඩි දෙකතුනක් උසට හැදෙනව. වර්ගය අනුව, තනි ගහක් විදියටත් ගස් කිහිපයක පඳුරක් විදියටත් හැදෙනව. ඒ වගේම තල ඇට වල ප‍ාට අනුවත් වර්ග දෙකක් තියනව. සුදු තල සහ කලු තල විදියට.

ඔන්න තල පැල ලොකුවෙලා මල් පිපෙනව. සුදු පාටින් තල මල් පිපිල තියෙද්දි බලන්න ලස්සනයි. මල් වලින් පස්සෙ තල කරල එන්නෙ. තල ගහ වටේට තමයි කරල හැදෙන්නෙ. කරල් අනුවත් බෙදා වෙන් කරන්න පුළුවන්. ඒ තනි කරල් විදියට සහ කරල් පොකුරක් විදියට හටගැනීම අනුව.

ඔන්න තල අස්වැන්න කපාගන්න ඕන කාලෙට තමයි ආයෙ වැඩ වැඩි වෙන්නෙ. තල ගසේ මුල ඉඳල අඩියක් විතර උසින් තමයි කරල් තියන කොටස ආරම්භ වෙන්නෙ. ඒ නිසා අඟල් හයක් අටක් පොලවට ඉතිරි වෙද්දි තල ගහ කපාගන්නව. මේ 'ඉපනැල්ල' විදියට ක්ෂේත්‍රයේ ඉතිරිවෙන තල ගසේ මුල කොටස නිසා ඇවිදීමේදී කකුල් වලට මාර 'ආතල්' එකක් ලැබෙන බවත් නොකියාම බෑ. කැපීමට පාවිච්චි කරන්නෙ දෑකැති හෝ දෑකැත්තේ හැඩය ඇති, ඊට වැඩිය කුඩා කුරහන් කැපීමට පාවිච්චි කරන "කුරහන් කැත්ත". කපාගන්නා තල ගස් ගොයම් කොලයක් (කොලය කිව්වෙ ගොඩක්) ආකාරයට ගොඩ ගසාගන්න ඕන. දවසකට දෙකකට පස්සෙ කමතට අරගෙන වේලාගන්න ඕන.

කමත හදාගැනීමත් විශේෂයි. පසු කාලවල කමත වෙනුවට සීනි-පොහොර මළු භාවිතා කරල හදාගත්ත 'මාගල්' පාවිච්චි උනාට මුල් කාලයේ කමතෙ තමයි වැඩේ සිද්ධවුනේ. පස තද ගතියට අැති, තැනිතලා බිමක් තෝරාගෙන වල්පැල උදළුගාලයි කමත හදාගන්නෙ. වැලි ඉවත්වෙලා තද පස මතුවන තුරු කොස්සකින් අතුගා ගැනීමෙන් කමත හදාගන්න පුළුවන්. එහෙමත් නැත්නම් පසට වතුර යොදා මඩකරල, ගොමමැටි ගාපු ගෙබිමක් වගේ හදාගන්නත් පුළුවන්. මේකෙ තියන වාසිය තමයි ධාන්‍ය වලට මිශ්‍ර වන වැලි ප්‍රමාණය අඩුවීම.

ඔන්න කමත සකස්කරල ඉවර උනාම 'තල වැනිල්ල' කරගන්න පුළුවන්. පේලි විදියට දවසක් දෙකක් වේලුනාට පස්සෙ වැඩේ හරි. ඊට පස්සෙ කරන්න තියෙන්නෙ තල ගැසීම. ඒ කියන්නෙ වනල තියන තල අතට හසුවන තරමේ ප්‍රමාණයක් අරගෙන අතකින් දනහිසට ඉහලින් කකුලකට තද කරගෙන අනෙක් අතින් තල මිටියට ගැසීමෙන් වේලී පුපුරාගොස් අැති තල කරල් තුලින් ඇට පහලට වට්ටවා ගැනීම කරගන්න පුළුවන්. මේ විදියට වාර දෙකතුනක් වැනීමත් ගැසීමත් සිදුකලාට පස්සෙ සම්පූර්ණ අස්වැන්න ලබාගන්න පුළුවන්. ඉතිරි වන තල ගස් ටික ඉතාම හොඳ පොහොරක් බවත් කියන්න ඕන.

තල කැරලි, තලගුලි, තල දෝසි ආදී රසකැවිලි හදාගන්න එකයි ඊට පස්සෙ කරන්න තියෙන්නෙ. නමුත් ඊට කලින් කරන්න වැඩක් තියනව. ඒ තමයි තල කොටාගැනී‍ම.
තල අස්වැන්න ලබාගත්තට පස්සෙ සෝදා වැලි ඉවත් කරගෙන වතුර පිටින්ම වංගෙඩියට ද‍ාල කොටාගැනීම සිදුකරනව. තෙත ගතිය තිබියදී කෙටීම නිසා තල ඇට පොඩිවීමකට ලක් නොවී පිටතින් ඇති සිවිය වෙන් වෙනව. ඊට පස්සෙ හාල් මෝලකින් ගත්ත 'සහල් කුරුට්ට' අඩංගු 'කුඩු' කොටාගත් තල සමඟ මිශ්‍ර කර තෙත ගතිය අඩුකරගැනීමෙන් පසුව කුල්ලේ දමා පොලා ගැනීම කරන්න පුළුවන්. පොලාගත් පිරිසිදු තල ඇට අව්වේ දමා හොඳින් වේලාගෙන යලිත් වංගෙඩියේ කොටන විට 'තැලීම' සිදුවෙනව. ඊට පස්සෙ පුළුවන් (අවශ්‍ය නම්) තෙල් ලබාගන්නත් රසකැවිලි හදන්නත්.

Monday, April 20, 2015

අවුරුදු (නො)කෑම!

"යහපාලනය නිසා රටේ සංවර්ධන වැඩ නැවතිලා... කොන්ත්‍රාත් කරපු මිනිස්සුන්ට සල්ලි ගෙවල නෑ.... බාස්ලට කුලීකාරයන්ට සල්ලි දෙන්න විදියක් නැතුව කොන්ත්‍රාත් කරපු මිනිස්සු හැංගෙනව.... ලීස් කරල ටිපර් ගත්තු අයට වැඩ නෑ.... ලීස් ගෙවාගන්න විදියක් නෑ.... කොයිවෙලාවෙ ඇවිල්ල වාහන උස්සං යයිද දන්නෑ... කොහොමෙයි අවුරුදු කන්නෙ?"

තේවතුර එක බොන ගමන් බේබි මහත්තය සෑහෙන්න ආවේගයෙන් කතා කලේ. එයාගෙත් කොන්ත්‍රාත් කිහිපයක්ම ඇනහිටල. හිටපු ජනාධිපතිතුමත් මේ ගැන කතාකරනව දැක්ක ලඟදි දවසක.

අවුරුද්දට දවසකට දෙකකට විතර කලින් හන්දියෙ කඩේට ගොඩවෙලා කයියක් ගහගෙන ඉන්න වෙලාවෙ ඇදිල ආපු කතාවක් මේක. බේබි මහත්තයගෙ කතාව අහගෙන හිටපු ධර්මෙ අයියත් කට ඇරිය,

"මේකනෙ බේබි මල්ලී..... ඔය කොයි දේ කලත් නීතියකට රීතියකට අනුව වැඩේ කරගන්න එපැයි! එහෙම නොවුනම ඉතිං හැදෙන අවුල් ලිහන්නත් බෑ.... මිනිස්සුත් අමනාප වෙනව.... මොනව කරන්නද?"

"ඒවුනාට බං මහින්ද මහත්තය ඉන්නකොට ඔය මොකුත් අවුලක් තිබුනෙ නෑනෙ.... දැංනෙ මේ අවුල් ඔක්කොම.....?" බේබි මහත්තය කිව්ව. ධර්මෙ අයියත් අතාරින පාටක් නෑ....

"බේබි මල්ලිට කියන්න..... මම ඉස්සෙල්ලම ඉස්කූල් සර්විස් එක කරද්දි මට ඩ්‍රයිවින් ලයිසන් තිබුනෙ නෑ.... පොලිසියෙන් අල්ලන නිසා මම ගත්ත ලයිසන් එකක්..... රුපියල් එද්දාස් පන්සීයද කොහෙද ඒ වැඩේට ගියේ.... ට්‍රයල් නෑ එක්සෑම් නෑ මොකුත් නෑ ආයෙ කාඩ් එක ලැබුන නියමෙටම"

"ඉතිං?" මාත් කට දැම්ම.

"උඹලට මතකත් නැතුවැති, ඒ කාලෙ දවසක තමයි වෑන්කට්ට වැදුනෙ ලොරියක.... මගේ වැරැද්දක් තිබුනෙම නෑ.... ලොරිකාරය බීල කනමදය වගේ.... තනිකරම වැරැද්ද උගේ...."

"ඉතිං?"

"උසාවියෙදි කේස් එක ඇදුන.... ලොරිකාරයට බරගානක දඩයක් වැදුන! බීල එලෙව්වට.... ඒ මදිවට කිසි වැරැද්දක් නොකල මටත් බරගානක් වැදුන ලයිසන් කේස් එක මාට්ටුවුන නිසා...."

"හරි උඹ දැං මොකද්ද කියන්නෙ?" බේබි ඇහුව.

"මම කියන්නෙ මේකයි.... චාටර් සීන් එකකට මොන විදියකට හරි ගෑවුනොත් ප්‍රතිපලේ ඕක තමයි.... ඔය පාඩුව දරාගන්න බලාගෙනයි ඕවයෙ පැටලෙන්න ඕන" ධර්මෙ කතාව අවසන් කලා.

"මේකනෙ බං...... මේව මේ රටේ සල්ලි..... හැදෙන්නෙ රටේ පාරවල්..... රස්සා ලැබෙන්නෙ-කීයක්හරි හොයාගන්නෙ මේ රටේ කොල්ලො කෙල්ලො, බිස්නස්කාරයො.... දැං බලපං වෙච්ච වැඩේ?"

කතාව අවසන් කරපු බේබි මහත්තය යන්න ගියා. ඒ එක්කම වංගුවෙන් හැරිල ක‍ඩේට ආවෙ ප්‍රේම නැන්ද?

"අනේ බං ළමයිනේ අන්න ජිනේමාම පොලීසියෙං අල්ලං ගියා.... මොනවහරි කරපල්ල බං...."

ජිනේමාම කිව්වෙ ප්‍රේම නැන්දගෙ මනුස්සය. නැති තැන කියන්නෙ කුකුල්ජිනේ කියල. අහල පහල ගමකින් හරකෙක් කුකුලෙක් හොරකම් කරගෙන ඇවිල්ල මරල විකුණන එක ඇරුනම ජිනේ මාමගෙ වැරැද්දක් තිබුනෙ නෑ.

"උඹල හොර හරක් මරනව.... පොලිසිය ඇවිල්ල අල්ලං ගියාම අපිට කියනව බේරගන්න කියල! යකෝ මේක මාර වැඩක්නේ" ධර්මෙ අයිය කිව්ව.

"එහෙම කියන්න එපා බං.... නැතිකමටනේ මේ ඔක්කොම කරන්නෙ!"

"උඹල කරගත්ත නං උඹලම විඳවපල්ල.....අපි අල්ලගන්නෙ නැතුව"

"ඔන්න බලාපල්ල මුංගෙ කතාව.... මගේ මිනිහ හොර හරක් ගෙනාව තමයි... මැරුවත් තමයි.... ඇයි උඹල කෑවෙ නැද්ද හොර හරක් මස්? අනිත් එක ඒ මනුස්සය ගමෙන් හොරකං කලේ නෑනෙ.... කොහෙං හරි උස්සං ආපු හරකෙක් මැරුව නං කෑවෙ මේ ගමේ එවුම්ම තමයි...." ප්‍රේම නැන්ද පාරට බැස්ස.

"ඒකත් ඇත්ත නේද බං?" මම ධර්මෙ අයියගෙන් ඇහුව.

"මොකද්ද?"

"ජිනේ මාම ගෙනාපු හරක් කෑවෙ මේ ගමේ එවුන්මනෙ.... අනෙක මස්කඩේ ගානට වැඩිය බාගයක් අඩුවෙන් තමයි ජිනේ මාම මස් වික්කෙ! ඌ කරපු වැඩේ වැරදි බව ඇත්ත.... නමුත් එයාගෙන් ගමටනෙ වාසි! එහෙම බැලුවම බේබි මහත්තයගෙ කේස් එක වගේම එකක් නේද මේකත්..... නමුත් කවුද ජිනේ මාමගෙ අවුරුදු කෑම වෙනුවෙන් කතා කරන්න ඉන්නෙ?"

"අන්න ඒක තමයි බං මම මුලිනුත් කිව්වෙ..... චාටර් සීන් වලට ගෑවෙන්න එපා කියල"